23-06-07

Fotomarahton, post 37

 
Arrastre de piedra (2)

Idiprobak-steen, omgeving Lekeitio, Vizcaya, 2005

Nog 5 km te gaan. Nog 5 zware kms te gaan. Het is nu zaak om je vooral mentaal overeind te houden, en ervoor te zorgen dat je wil sterker is dan je lichaam want dat wil eigenlijk vooral ophouden. En dat zie je dan ook velen doen. Zelf put ik kracht door terug te denken aan start-to-run-proeven over dezelfde afstand; stel ik mezelf in de plaats van die mensen die het voor die 5 km ook knap lastig kunnen hebben, terwijl je er als begeleider ontspannen en gemakkelijk bijloopt. Als zij dat kunnen, moet ik deze vijf óók nog kunnen!!!

Arrastre de piedra oftewel Idi-probak of Gizon-probak is een Baskische volkssport. Zwaar? Ja, ik denk het. Alleszins is de steen die moet voortgesleept worden heel zwaar, gaande van 1500 tot 5000 kg. De inspanning is eerder van korte duur (1/2 uur, als ik me goed herinner). In die tijd moet de piste van de probaleku (tussen 22 en 28m naargelang het dorp) een zoveel mogelijk aantal keren worden afgelegd. Voor de steen worden twee ossen gespannen (idi-probak) ; het gebeurt ook dat mannen alleen (gizon-probak) de steen voortslepen (ik vermoed dat het dan om de lichtere exemplaren gaat).  Aan de kant wordt er druk gewed, want daar is het hem om te doen. De piste is aangelegd in kinderkoppen, de straatbedekking zoals die vroeger in de dorpen was. Immers, niet alleen deze idi-probak maar ook de andere volkssporten zijn ontstaan uit het alledaagse werk op het land van oudsher. Er werd om gewed wie het sterktste span ossen had, en de proef geschiedde dan op het dorpsplein of een andere geschikte straat. De groeven tussen de kinderkoppen verhinderen dat de ossen voortdurend wegglijden. Andere populaire sporten op het platteland zijn de aizkolaritza ofte corte de tronco (houtstammen klieven), sokatira of  tira de la cuerda (touwtrekken), arria-soketa of levantamiento de piedra (steenheffen)... De vissersdorpen hebben uiteraard hun eigen specialeit: segalariak of roeiwedstrijden. En, neen niet in skiffs of zo, maar in echte houten roeisloepen. Het is een prachtig zicht als je een team op zee ziet trainen, of beter nog, als je de sfeer en de kleurenpracht van een wedstrijd kan meemaken. Helaas sinds we hier ten huize De Zotten gedigitaliseerd zijn, hebben we nog geen enkele herri-kirola (Baskisch voor volkssport) life meegemaakt, en dus zijn er geen foto's voorhanden, tenzij de steen hierboven, maar die blijven dan ook altijd netjes op de probaleku, meestal het dorpsplein aan de kerk, liggen.

Agur! (Wie zoekt uit wat dat betekent?)

De commentaren zijn gesloten.